مدیران بخوانند
چگونه واحد نمونه استاندارد بشویم؟
فرنگیس فرشادی
سرپرست اداره نظارت بر اجرای استاندارد
{بانک مشاغل کابوک}
هرسال با انتخاب واحدهای تولیدی و خدماتی نمونه شاید بسیاری از مدیران واحدهای تولیدی از خود بپرسند چگونه میتوانیم واحد نمونه استاندارد بشویم؟ به همین دلیل و بهمنظور تنویر افکار مدیران محترم واحدهای تولیدی و امکان بهرهمندی بیشتر از ظرفیت موجود (علاوه بر مکاتبات و تعاملات سالانه با واحدهای تحت پوشش)؛ تصمیم بر این شد که خلاصهای از نحوه اقدامات در این خصوص به شرح زیر ارائه گردد؛
انتخاب واحدهای نمونه بر اساس عملکرد آنها در دوره ارزیابی سالانه آنها در بازه زمانی 1 تیرماه سال قبل تا 31 خردادماه همان سال بررسی میگردد. برای این منظور واحدهای تولیدی باید بهترین عملکرد فرآورده و یا خدمات دارای پروانه کاربرد علامت استاندارد خود را در نظر گرفته و مستندات آن را در مهلت مقرر که از سوی اداره کل استاندارد به آنها اعلام میشود (بهطور معمول از ابتدا تا 15 تیرماه) در سامانه نظارت بر اجرای استاندارد در قسمت مربوطه بارگذاری نمایند. از نکات قابل توجه این که:
- الزاماً کسب امتیاز همه بندها لازم نیست لکن هرچقدر امتیاز بالاتر باشد در رقابت با صنعت مشابه شانس بالاتری برای کسب رتبه وجود خواهد داشت. لذا پیشنهاد میشود در صورتی که واحد فاقد شرایط اخذ امتیاز در برخی بندها میباشد، تلاش نماید امتیاز شاخص دیگر بندها را که امکان اخذ امتیاز آن را دارد تقویت و به طور کامل اخذ نماید.
- حد نصاب حداقل امتیاز برای رتبه کشوری و استانی هر سال توسط ستاد سازمان ملی استاندارد تعیین میگردد.
- در رتبههای کشوری از هر صنعت یک واحد انتخاب خواهد گردید و در سطح استانی از بین متقاضیان برای یک فرآورده مشابه بالاترین امتیاز مکتسبه ملاک عمل قرار میگیرد.
- در صورت کسب رتبه کشوری و یا استانی واحد تولیدی از بستههای حمایتی نظیر کاهش بازرسیها و نمونهبرداریها و بهتبع آن کاهش هزینههای آزمون بهرهمند خواهد گردید.
اگر چه همه واحدها اعم از خدماتی و تولیدی میتوانند در فرآیند انتخاب واحدهای نمونه شرکت کنند، لیکن با توجه به این که بیشترین ابهامات در تقاضا و پرسشها مربوط به واحدهای تولیدی است در اینجا به نحوه انتخاب واحدهای نمونه تولیدی خواهیم پرداخت. بهمنظور امکان امتیازدهی در شاخصهای مربوطه قبل از هر چیز واحد تولیدی بایستی بتواند شرایط اولیه احراز را اخذ نماید.
شرایط احراز
1- داشتن پروانه استاندارد برای کلیه فرآوردههای مشمول استاندارد اجباری 2- گذشت بیش از یک سال از صدور پروانه استاندارد فرآورده مورد نظر در دوره ارزیابی 3-نداشتن عدم انطباق تأییدشده برای کلیه فرآوردهها در دوره ارزیابی و سه نمونهبرداری متوالی برای فرآورده مورد ارزیابی 4- نداشتن نقص در آخرین بازرسی انجامشده 5- انجام بازرسی و تطابق با استاندارد مربوطه برای فرآیندهای انرژیبر 6- در صورتی که فرآورده در زمره تجهیزات انرژیبر باشد بایستی گرید انرژی آن در رده 3 رتبه برتر قرار داشته باشد.
یادآوری 1: در صورتی که واحد تولیدی متقاضی پروانه استاندارد برای فرآوردهای جدید باشد، از زمان تقاضا نباید بیش از یک سال گذشته باشد.
یادآوری 2: در صورتی که فرآورده /فرآوردههای مشمول استاندارد اجباری در مجوز فعالیت واحد قرار داشته باشد ولی تولید نمیگردد، عدم تولید آن باید توسط اداره کل استاندارد استان تأیید شود.
یادآوری 3: در صورت وجود شرایط احراز برای واحد تولیدی، مرحله بعد یعنی شاخصهای ارزیابی واحد بررسی میشود لکن در صورت عدم وجود شرایط احراز امتیاز واحد تولیدی صفر در نظر گرفته خواهد شد.
عوامل ارزیابی:
- بررسی استمرار در حفظ پروانه کاربرد علامت استاندارد (عدم ابطال یا تعلیق)
یادآوری: در صورت ابطال یا تعلیق پروانه برای فرآورده مورد ارزیابی مبنای محاسبه استمرار پس از صدور مجدد و یا رفع تعلیق میباشد.
- بررسی سوابق عدم انطباق نتایج آزمون برای فرآورده مورد ارزیابی (ملاک عدم انطباق تاریخ اطلاعرسانی نتیجه آزمون در دوره ارزیابی است).
- بررسی سوابق گزارشهای بازرسی.
- بررسی دامنه آزمایشگاه 17025 واحد تولیدی برای فرآورده مورد ارزیابی و یا سایر فرآوردهها.
- بررسی صادرات فرآورده مورد ارزیابی در دوره ارزیابی و دو سال قبل از آن.
یادآوری: برای کسب امتیاز این بند نیاز به تأییدیه اداره کل صمت و یا اداره کل گمرک استان با ذکر نام فرآورده مورد ارزیابی و سال صادرات آن به تفکیک بازه زمانی ارزیابی میباشد.
- دارا بودن گواهینامههای سیستم مدیریت کیفیت معتبر در سطوح ملی یا بینالمللی.
یادآوری: مراجع صدور گواهینامهها بایستی مورد تأیید مرکز ملی تأیید صلاحیت ایران باشند (قابل احصاء از سایت مرکز) و در صورت گذشت بیش از یک سال از صدور گواهینامه، ارائه و بارگذاری مستندات بازرسی مراقبتی الزامی است.
- بررسی سوابق مدیر کنترل کیفیت و امتیاز مضاعف به واحدهایی که دارای ساختار کنترل کیفیت و تعدد نیروی انسانی فعال در این حوزه میباشند. QC
یادآوری 1: هرچقدر استمرار حضور یک مدیر کنترل کیفت معین بیشتر باشد و یا در صورت تغییر از مدیر کنترل کیفیت با حضور در واحد تولیدی مشابه بهرهگیری شده باشد، واحد امتیاز بیشتری را کسب خواهد نمود. اختصاص این امتیاز در راستای حمایت از حضور مستمر مدیران کنترل کیفیت میباشد.
یادآوری 2: ارائه سوابق بیمه با مشخصبودن حیطه شغلی، حکم کارگزینی و یا ابلاغ مدیرعامل برای نیرو/نیروهای فعال در سیستم کنترل کیفیت ضروری است.
یادآوری 3: در صورت تخلف مدیر کنترل کیفیت در انجام وظایف و محکومیت در کارگروه ماده 7 آییننامه تأیید صلاحیت امتیاز این بند صفر لحاظ میشود.
- بررسی سوابق مشارکت واحد تولیدی در تدوین و تجدیدنظر استانداردهای ملی و مشارکت بهعنوان مسئول پروژه در تدوین استاندارد بینالمللی و منطقهای.
- بررسی تعداد پروانههای اجباری و پروانههای استاندارد تشویقی. در صورتی که واحدی دارای تعداد زیادی پروانه استاندارد اجباری (برای واحدهایی که تعدد فرآورده دارند) و یا پروانه استاندارد تشویقی اخذ نموده باشند امتیاز قابل توجهی کسب خواهد نمود.
یادآوری: برای جبران امتیاز پروانههای کاربرد علامت استاندارد واحدهایی که تکمحصولی هستند، از ضریب ترمیمی برای آنها استفاده میگردد.
- بررسی مدارک و مستندات کارهای تحقیقاتی مرتبط با ارتقا کیفیت منجر به چاپ کتاب، ثبت و اختراع و اخذ گواهی دانش نماد (در دوره ارزیابی).
- وجود ساختار تحقیق و توسعه در دوره ارزیابی و یک سال قبل از آن (نیاز به ارائه اخذ مجوز از اداره کل صمت استان).
- استقرار و فعالبودن صدای مشتری (برای اختصاص این امتیاز بهصورت عملی کنترلهای لازم صورت میپذیرد).
- ارتقاء سطح تکنولوژی تولید و استفاده از فنآوریهای نوین در ارتقای کمیت و کیفت تولید، مدیریت منابع انرژی، اقدامات زیست محیطی در دوره ارزیابی که به تأیید اداره کل استاندارد استان رسیده باشد.
امتیازات تشویقی:
* داشتن پروانه خدمات پس از فروش از اداره کل استاندارد استان.
*دارا بودن پروانه نشان حلال و حد مجاز آلایندهها برای واحدهای مشمول.
*دارا بودن آزمایشگاه برای مواد اولیه فرآورده مورد ارزیابی.
بنابراین در صورتی که هر واحد تولیدی قصد نمونهشدن داشته باشد بایستی برنامهریزی دقیق و منظمی را برای ایجاد شرایط آن از حداقل یک سال قبل داشته باشد تا بتواند امتیاز مناسبی را کسب نماید نکته قابل توجه دیگر ارائه مستندات و بارگذاری آنها در سامانه میباشد. چه بسا مدارک و مستندات واحد کفایت لازم را داشته باشد؛ لکن قصور در ارائه آنها موجب از دسترفتن امتیاز مربوطه گردد. از این روی، پیشنهاد میشود واحد متقاضی با دقت همه بندها را بررسی نموده و متناسب با آن مستندات را بهصورت کامل ارائه نماید و در هفته پایانی تیرماه پایش مستمر سامانه را مدنظر قرار دهد. معمولاً در این بازه زمانی ادارات کل بررسی اولیه پروندهها را انجام داده و آن را برای اصلاح مستندات به واحد عودت میدهند و در این مرحله نیز واحد تولیدی مجال خواهد داشت با راهنمایی اداره کل استاندارد استان نواقص احتمالی را رفع نماید.
مرجع: نشریه کابوک نامه، ویژه نامه روز جهانی استاندارد، شیراز، مهر ماه 1404 (بانک مشاغل کابوک)
جهت کسب اطلاعات بیشتر با کارشناسان ما در بانک مشاغل ساختمان کابوک در تماس باشید.
مهندس بناکار: 09173094258
نظر خود را بیان کنید
دیدگاه شما پس از بررسی و تأیید نمایش داده میشود.